Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği Yayımlandı
Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği (Yönetmelik), 27.08.2026 tarihli ve 33353 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yönetmelik ile sera gazı emisyonlarının izlenmesi, raporlanması ve doğrulanması ile Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi’nin (TR ETS) uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar düzenlenir. Yönetmelik ile 17.05.2014 tarihli ve 29003 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Sera Gazı Emisyonlarının Takibi Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırıldı.
Yönetmelik’te ele alınan başlıca konular aşağıda özetlenir:
TR ETS’nin Kapsamı
Yönetmelik’in Ek-1’inde, belirli kapasite eşiklerini sağlayan yakıt yakma, petrol rafinasyonu, demir-çelik ve diğer metal, klinker, cam, seramik, kâğıt-karton ve çeşitli kimyasal maddelerin üretimi dahil olmak üzere çeşitli faaliyetler sayılır.
Bu faaliyetleri yürüten tesisler, biyokütleden kaynaklanan karbondioksit (CO₂) hariç ve transfer edilen CO₂ dahil olmak üzere, kurulu kapasiteye göre ihtiyatlı olarak hesaplanan yıllık emisyon miktarları esas alınarak üç kategoriye ayrılır.
Buna göre yıllık emisyonu;
- 50.000 ton CO₂ eşdeğeri veya altında olan tesisler Kategori A,
- 50.000 ton CO₂ eşdeğeri üzerinde ve 500.000 ton CO₂ eşdeğeri veya altında olan tesisler Kategori B,
- 500.000 ton CO₂ eşdeğeri üzerinde olan tesisler ise Kategori C
olarak sınıflandırılır. TR ETS, Kategori B ve Kategori C tesisleri kapsar. Kategori A tesisler TR ETS kapsamı dışında kalmakla birlikte, izleme, raporlama ve doğrulamaya ilişkin yükümlülüklere tabidir. Ek-1’deki faaliyetlerden herhangi birini gerçekleştiren işletmelerin diğer Ek-1 faaliyetleri de kapasite gözetilmeksizin Yönetmelik kapsamına dahil edilir. Araştırma-geliştirme veya test faaliyetlerinin yürütüldüğü ya da münhasıran biyokütle kullanılan tesis veya tesis bölümleri Yönetmelik kapsamı dışındadır. Okul, üniversite, hastane ve savunma sanayi kuruluşlarına ait tesisler ise izleme, raporlama ve doğrulama yükümlülükleri saklı kalmak üzere TR ETS kapsamı dışındadır.
Sera Gazı Emisyon İzni
TR ETS kapsamındaki işletmelerin sera gazı emisyonuna neden olan faaliyetlerini yürütebilmeleri için İklim Değişikliği Başkanlığından (Başkanlık) sera gazı emisyon izni almaları gerekir. İzin başvuruları elektronik ortamda ve kural olarak tesis bazında yapılır. Sera gazı emisyon izinleri beş yıl süreyle geçerlidir.
7552 sayılı İklim Kanunu (Kanun) ile TR ETS kapsamındaki işletmelerin, Kanun’un yürürlüğe girdiği 09.07.2025 tarihinden itibaren üç yıl içinde sera gazı emisyon izni almaları öngörülmüştü. Bu süre boyunca işletmeler, bir kereye mahsus olmak üzere sera gazı emisyon iznine sahip kabul edilir. Süre, gerekli görülmesi halinde Karbon Piyasası Kurulu (Kurul) kararı doğrultusunda Başkanlık tarafından iki yıla kadar uzatılabilir.
ETS Üst Sınırı, Tahsisatlar ve Piyasanın İşleyişi
TR ETS üst sınırı emisyon yoğunluğu temelinde belirlenir ve üst sınır ile tahsisatların dağılımını gösteren Ulusal Tahsisat Planı kapsamında açıklanır. Tahsisatlar, tahsisatlara ilişkin işlemlerin elektronik ortamda kayıt altına alındığı İşlem Kayıt Sisteminde ihraç edilerek birincil piyasada ve/veya ücretsiz olarak piyasaya sunulur.
Ücretsiz tahsisatların dağıtımında alt tesislere göre kıyas yöntemi uygulanır ve ücretsiz tahsisat miktarı, her bir alt tesis özelinde belirlenir. Ücretsiz tahsisattan yararlanmak isteyen işletmelerin Ulusal Tahsisat Planı’nın yayımlanmasının ardından Başkanlık’a başvurması gerekir.
Tahsisatlar, Başkanlıkça belirlenen ihale takvimine göre birincil piyasada satışa sunulur; piyasa katılımcıları ise ikincil piyasalarda tahsisat alım satımı gerçekleştirebilir. İşletmelerin doğrulanmış sera gazı emisyonlarına karşılık gelen tahsisatları, İşlem Kayıt Sistemi üzerinden teslim etmeleri gerekir. Yönetmelik ayrıca piyasa istikrarı ve esneklik mekanizmaları ile Türkiye’de gerçekleştirilen projelerden elde edilen karbon kredilerinin belirli oranlarda teslim yükümlülüğünde kullanılmasına imkân tanır.
İzleme, Raporlama ve Doğrulama
Ek-1 kapsamındaki faaliyetleri yürüten işletmelerin sera gazı emisyon izleme planı hazırlamaları ve planı emisyonların ilk izlenmeye başlandığı tarihten en az altı ay önce onaylanmak üzere Başkanlık’a sunmaları gerekir.
İşletmeler, her yıl 30 Nisan’a kadar bir önceki takvim yılına ilişkin sera gazı emisyonlarını ve faaliyet seviyelerini Başkanlık’a raporlar. Sera gazı emisyon raporlarının Başkanlık’a sunulmadan önce Merkezi Elektronik Doğrulayıcı Kuruluş Atama Sistemi (MEDAS) tarafından atanan akredite doğrulayıcı kuruluşlar tarafından doğrulanması gerekir.
İşletmelerin Yönetmelik kapsamındaki tüm veri ve bilgi kayıtlarını en az 10 yıl süreyle saklamaları gerekir.
Pilot Uygulama ve Geçiş Süreci
TR ETS, kapsamı, süresi ve uygulama esasları, Kurul tarafından belirlenecek pilot uygulama dönemi ile başlar. Pilot uygulama kapsamındaki işletmelerin ilk İzleme Metodolojisi Planlarını Yönetmelik’in yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki ay içinde (süre uzatılmaması halinde 27.10.2026’ya kadar) elektronik ortamda Başkanlık’a sunmaları gerekir. Başkanlık, gerekli görmesi halinde bu süreyi altı aya kadar uzatabilir.
TR ETS’nin birinci uygulama dönemi iki alt dönemden oluşur. Doğal gaz ve ham petrolün iletimi ve depolanması faaliyetleri ise izleme, raporlama ve doğrulama yükümlülükleri saklı kalmak üzere birinci uygulama dönemi sonuna kadar TR ETS kapsamı dışında tutulur.
Yaptırımlar
Yönetmelik’ten kaynaklanan yükümlülüklerin ihlali halinde Kanun’un 14. maddesinde öngörülen idari yaptırımlar uygulanır. Doğrulanmış sera gazı emisyon raporunu süresinde sunmayanlara, tesis kategorisi ve emisyon miktarına göre 627.450 TL ile 6.274.500 TL arasında idari para cezası uygulanır. TR ETS kapsamındaki işletmeler bakımından bu cezalar iki kat olarak uygulanır. Sera gazı emisyon izni almadan veya süresi sona ermiş ya da iptal edilmiş izinle faaliyetlerini sürdüren TR ETS kapsamındaki işletmelere ise tesis kategorisi ve emisyon miktarına göre 1.254.900 TL ile 12.549.000 TL arasında idari para cezası uygulanır.
Bu makalenin tüm hakları saklıdır. Kaynak gösterilmeksizin veya Erdem & Erdem’in yazılı izni alınmaksızın bu makale kullanılamaz, çoğaltılamaz, kopyalanamaz, yayımlanamaz, dağıtılamaz veya başka bir suretle yayılamaz. Kaynak gösterilmeksizin veya Erdem & Erdem’in yazılı izni alınmaksızın oluşturulan içerikler takip edilmekte olup, hak ihlalinin tespiti halinde yasal yollara başvurulacaktır.
Diğer İçerikler
Avrupa Komisyonu (Komisyon), 14.08.2026 tarihinde, Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın (SKDM) 01.01.2026 tarihinde başlayan kesin uygulama dönemine ilişkin 10 adet rehber yayımladı…
Sermaye Piyasası Kurulu (Kurul veya SPK), 13.08.2026 tarihli ve i-SPK 128.29 sayılı İlke Kararı (İlke Kararı) ile Yeşil, Sürdürülebilir ve Sosyal Sermaye Piyasası Araçları Rehberi ve Sürdürülebilirlik Bağlantılı Sermaye Piyasası Araçları Rehberi’ni (Rehberler) kabul etti…
4 Ağustos 2026 tarihli ve 33330 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yerel İklim Değişikliği Eylem Planları ile İl İklim Değişikliği Koordinasyon Kurulları Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) ile il ölçeğinde hazırlanacak yerel iklim değişikliği eylem planlarına ilişkin…
8 Mayıs 2026 tarihli ve 33247 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Tebliğ ile Yeşil Dönüşüm Programı Uygulama Usul ve Esasları Tebliği'nde önemli değişiklikler yapıldı. Söz konusu değişiklikler; başvuru, değerlendirme, izleme ve tamamlama süreçlerini yeniden…
Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu'nun Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları'nın (TSRS) uygulama kapsamının belirlenmesinde esas alınan ölçütlere dair eşik değerlerin yeniden belirlenmesine ilişkin 13.01.2026 tarihli ve 75935942-050.01.04-[01/39092] sayılı Kurul…
7552 Sayılı İklim Kanunu Uyarınca Verilecek İdari Para Cezalarına İlişkin Tebliğ (2026/1 sayılı Tebliğ) ile 2872 Sayılı Çevre Kanunu’nun 20’nci Maddesinin Birinci Fıkrasının (K) Bendi Uyarınca Verilecek İdari Para Cezalarına İlişkin Tebliğ (2025/41 sayılı Tebliğ), 27.12.2025 tarihli ve 33120 sayılı Resmî…
Yeşil Dönüşüm Destek Programı Uygulama Usul ve Esasları Tebliği’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Tebliğ), 09.07.2025 tarihli ve 32951 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı. Yapılan değişikliklerle birlikte programın adı ve uygulama süreçlerinde çeşitli düzenlemelere gidildi...
7552 Sayılı İklim Kanunu (Kanun) 09.07.2025 tarihli ve 32951 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Kanun ile, Türkiye’nin yeşil büyüme vizyonu ve net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda iklim değişikliğiyle mücadeleyi önceleyen ve destekleyen çeşitli prensipler hayata geçirildi...
20.02.2025 tarihinde İklim Kanunu Teklifi (Kanun Teklifi) Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı’na sunuldu. Kanun Teklifi ile iklim değişikliği ile mücadele bakımından çeşitli düzenlemeler öngörüldü. Bu düzenlemelerden başlıcaları aşağıda özetlenir...
Sürdürülebilirlik Denetimi Yönetmeliği (Yönetmelik) 17.01.2025 tarih ve 32785 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yönetmelikle Türk Ticaret Kanunu ve Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu’nun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname çerçevesinde...
15.10.2024 tarihli ve 32693 sayılı Resmî Gazete’de Florlu Sera Gazlarına İlişkin Yönetmelik (Yönetmelik) yayımlandı. Yönetmelik ile 29.06.2022 tarihli ve 31881 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Florlu Sera Gazlarına İlişkin Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır. Yönetmelik, Avrupa Birliği mevzuatına uyum...
Yeşil Dönüşüm Destek Programı Uygulama Usul ve Esaslar Tebliği (Tebliğ) 26.07.2024 tarihli ve 32613 sayılı Resmî Gazete yayımlanarak yürürlüğe girdi. Tebliğ, Türkiye’de döngüsel ekonomi yaklaşımıyla uyumlu, doğal kaynakları koruyan, iklim ve sürdürülebilirlik hedeflerine katkı sağlayan, kaynak verimli ve...
24 Nisan 2024 tarihinde Avrupa Parlemantosu’nda kabul edilen Kurumsal Sürdürülebilirlik Özen Yükümlülüğü Direktifi (Direktif), 5 Temmuz 2024 tarihinde yayımlandı ve 25 Temmuz 2024 tarihinde yürürlüğe girdi. Direktif ile şirketlerin, çevresel ve sosyal yükümlülüklerinin küresel tedarik zincirlerine etki edecek...
Avrupa Bankacılık Otoritesi, Avrupa Sigorta ve Emeklilik Otoritesi ile Avrupa Menkul Kıymetler ve Piyasalar Otoritesi (Avrupa Denetim Otoriteleri) 18.06.2024 tarihinde 2019/2088 sayılı ve 27.11.2019 tarihli Sürdürülebilir Finansman Yönetmeliği’nin (Yönetmelik) değerlendirmesine ilişkin ortak görüş yayınladı...
Kamu İhale Sözleşmelerinde Düşük Karbon Emisyonuna Sahip Yeşil Çimento Kullanımının Yaygınlaştırılmasına İlişkin Tebliğ (Tebliğ) 16.03.2024 tarihli ve 32491 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı. Tebliğ, 01.01.2025 tarihinde yürürlüğe girecek. Tebliğ uyarınca çevresel sürdürülebilirlik ve teknik üstünlükleriyle...